O czym jest ten artykuł
W tekście Straty krypto to nie strata, to koszt wyjaśniamy, dlaczego nadwyżka kosztów jest korzystniejsza niż zwykła strata. Tutaj zajmujemy się czymś znacznie bardziej praktycznym: jak fizycznie przenieść tę kwotę z zeznania na zeznanie, żeby po drodze jej nie zgubić.
Cały mechanizm sprowadza się do jednej czynności: przepisania jednej liczby z zeszłorocznego formularza do tegorocznego. Problem w tym, że numer pola, z którego ją bierzesz, zmienia się w zależności od roku.
Łańcuch kosztów
Nadwyżka kosztów działa jak sztafeta. Każde zeznanie ma pole, w którym kwota wychodzi, i pole, w którym w kolejnym roku wchodzi.
Zeznanie za rok N Zeznanie za rok N+1
───────────────── ───────────────────
nadwyżka kosztów ──────▶ koszty z lat ubiegłych
(wyjście) (wejście)
Dopóki wpisujesz tę liczbę co roku, koszty żyją dalej. Gdy raz o niej zapomnisz, łańcuch się zrywa i nie masz już czego przenosić.
Numery pól zmieniają się co roku
To jest miejsce, w którym większość poradników odpuszcza i pisze „poszukaj odpowiedniego pola". Nie trzeba zgadywać — numery są w broszurach Ministerstwa Finansów.
| Co wpisujesz | Formularz za 2024 | Formularz za 2025 |
|---|---|---|
| Przychód ze zbycia krypto | poz. 34 | poz. 36 |
| Koszty poniesione w tym roku | poz. 35 | poz. 37 |
| Koszty z lat ubiegłych (wejście) | poz. 36 | poz. 38 |
| Dochód | poz. 37 | poz. 39 |
| Nadwyżka kosztów (wyjście) | poz. 38 | poz. 40 |
Numeracja przesunęła się o dwa, bo w formularzu za 2025 r. przybyły wcześniejsze pozycje.
Praktyczny wniosek dla zeznania za 2025 rok: bierzesz kwotę z poz. 38 zeznania za 2024 r. i wpisujesz ją w poz. 38 zeznania za 2025 r. To, że oba pola mają numer 38, jest czystym zbiegiem okoliczności — nie zakładaj, że tak będzie w kolejnych latach.
Składając zeznanie za 2026 rok, weźmiesz kwotę z poz. 40 zeznania za 2025 r. Numer pola docelowego poznasz dopiero z broszury do PIT-38 za 2026 r., która ukaże się około stycznia 2027 r.
Przykład: dwa lata pod rząd
Rok 2024 — słaby start
Kupiłeś krypto za 50 000 PLN i sprzedałeś tylko drobną część za 10 000 PLN.
| Pozycja (formularz 2024) | Co oznacza | Kwota |
|---|---|---|
| 34 | Przychód | 10 000 |
| 35 | Koszty poniesione w 2024 | 50 000 |
| 36 | Koszty z lat ubiegłych | 0 |
| 37 | Dochód | 0 |
| 38 | Nadwyżka kosztów | 40 000 |
Podatek za 2024: 0 PLN. W poz. 38 zostaje 40 000 PLN czekających na kolejny rok.
Rok 2025 — rynek się odbił
Dokupiłeś za 5 000 PLN i sprzedałeś za 60 000 PLN.
| Pozycja (formularz 2025) | Co oznacza | Kwota |
|---|---|---|
| 36 | Przychód | 60 000 |
| 37 | Koszty poniesione w 2025 | 5 000 |
| 38 | Koszty z lat ubiegłych — przepisane z poz. 38 zeznania za 2024 | 40 000 |
| 39 | Dochód = 60 000 − (5 000 + 40 000) | 15 000 |
| 40 | Nadwyżka na przyszły rok | 0 |
Podatek: 15 000 × 19% = 2 850 PLN
Ile na tym zyskałeś
| Bez przeniesienia kosztów | Z przeniesieniem | |
|---|---|---|
| Podstawa opodatkowania | 55 000 PLN | 15 000 PLN |
| Podatek | 10 450 PLN | 2 850 PLN |
Różnica to 7 600 PLN — za przepisanie jednej liczby do właściwej rubryki.
Co przerywa łańcuch
Nadwyżka kosztów nie istnieje nigdzie poza Twoimi zeznaniami. Nie ma rejestru, który pilnowałby jej za Ciebie. Stracisz ją, jeśli:
- nie złożysz zeznania za rok, w którym powstała,
- złożysz zeznanie, ale pominiesz Część E, bo „i tak nic nie sprzedałem",
- zapomnisz przepisać kwoty w którymś z kolejnych lat,
- nie będziesz mieć dokumentów potwierdzających, skąd wzięły się te koszty.
Ostatni punkt bywa najboleśniejszy. Jeśli w zeznaniu za 2025 rok wpisujesz 40 000 PLN kosztów z lat ubiegłych, musisz umieć pokazać wyciągi i potwierdzenia z 2024 roku lub wcześniejsze. Giełdy bywają zamykane, a konta kasowane — pobierz historię, zanim będzie za późno.
Częste nieporozumienia
- „Muszę wykorzystać koszty w ciągu 5 lat." Nie. Termin pięcioletni dotyczy strat z akcji. Nadwyżka kosztów krypto nie ma daty ważności.
- „Mogę odliczyć tylko połowę rocznie." Nie. Limit 50% również dotyczy akcji. Krypto rozliczasz w 100%.
- „Przeniosę stratę z krypto na akcje." Nie. To osobne koszyki i nie mieszają się.
- „Zamiana BTC na USDT to sprzedaż, więc mam przychód." Nie. Wymiana krypto na krypto jest neutralna — szczegóły w artykule Zyski z krypto.
Zanim wyślesz
- Czy masz pod ręką zeszłoroczne zeznanie i odczytałeś z niego właściwą pozycję?
- Czy sprawdziłeś numer pola w broszurze za właściwy rok?
- Czy kwota z pola „wyjście" zeszłego roku trafiła do pola „wejście" w tym roku?
- Czy zachowałeś dokumenty potwierdzające koszty z lat ubiegłych?
- Czy składasz Część E również w latach bez sprzedaży?
Zeznanie za 2025 rok składasz od 15 lutego do 30 kwietnia 2026 r.
Ten tekst ma charakter edukacyjny i powstał na podstawie broszur informacyjnych Ministerstwa Finansów do zeznania PIT-38 za 2024 i 2025 r. oraz art. 22 ust. 14 ustawy o PIT. Nie zastępuje porady podatkowej. Numery pozycji zawsze sprawdzaj w broszurze do formularza za dany rok.